ਰੋਪੜ- ਰੋਪੜ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਜੰਗਲਾਤ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਦੀਆਂ ਸਰਹੱਦਾਂ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਖੈਰ ਦੀ ਲੱਕੜ ਦੇ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਤਸਕਰਾਂ ਦੇ ਗਰੋਹ ਦਾ ਪਰਦਾਫਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਹਿਮਾਚਲ ਸਰਹੱਦ ਨੇੜੇ ਕਲਿਆਣਪੁਰ ਜੰਗਲਾਤ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦੇਰ ਰਾਤ ਚਲਾਏ ਗਏ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਦੌਰਾਨ 11 ਖੈਰ ਦੇ ਲੱਠਿਆਂ ਨਾਲ ਲੱਦੀ ਇੱਕ ਪਿਕਅਪ ਗੱਡੀ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਡੀ.ਐਫ.ਓ. ਰੋਪੜ ਕੰਵਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਅਨੁਸਾਰ ਇਹ ਜ਼ਬਤੀ ਖੈਰ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਗਰੋਹ ਦੀ ਆਵਾਮੜੀ ਬਾਰੇ ਮਿਲੇ ਖਾਸ ਖੁਫੀਆ ਇਨਪੁਟਸ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਦੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਇਹ ਖੁਫੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ਇਕੱਠੀ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਸਕਰਾਂ ‘ਤੇ ਅਧਾਰਿਤ ਇੱਕ ਸੰਗਠਿਤ ਨੈੱਟਵਰਕ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਸਰਗਰਮ ਸੀ। ਸੂਚਨਾ ‘ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਜੰਗਲਾਤ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੇ ਵਾਹਨ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਲਗਾਤਾਰ ਤਿੰਨ ਰਾਤਾਂ ਲਈ ਰਣਨੀਤਕ ਬਿੰਦੂਆਂ ‘ਤੇ ਨਾਕੇ ਲਾਏ।
ਡੀ.ਐਫ.ਓ. ਨੇ ਕਿਹਾ, ਖੈਰ ਦੇ 11 ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਗਏ ਲੱਠਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਜਾ ਰਹੀ ਪਿਕਅਪ ਨੂੰ ਜ਼ਬਤ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੇ ਹਨੇਰੇ ਦੀ ਆੜ ਵਿੱਚ ਭੱਜਣ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਗਏ। ਜੰਗਲਾਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਅਤੇ ਲੱਕੜ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਯਤਨ ਜਾਰੀ ਹਨ। ਤਾਜ਼ਾ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਚਮਕੌਰ ਸਾਹਿਬ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲਾਤ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਦੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਬਾਅਦ ਆਇਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਮੋਹਾਲੀ ਰੋਪੜ ਸਰਹੱਦ ਦੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਰਿਆਣਾ ਅਧਾਰਿਤ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਸ਼ੱਕੀ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਤੋੜਿਆ ਹੈ।
ਉਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਖੁਫੀਆ ਜਾਣਕਾਰੀ ‘ਤੇ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰਦਿਆਂ ਜੰਗਲਾਤ ਟੀਮਾਂ ਨੇ ਹਰਿਆਣਾ ਦੇ ਯਮੁਨਾਨਗਰ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰਜਿਸਟਰਡ ਚਾਰ ਵਾਹਨਾਂ, ਇੱਕ ਟਰੈਕਟਰ ਟ੍ਰਾਲੀ, ਇੱਕ ਪਿਕਅਪ, ਇੱਕ ਟਾਟਾ ਸੁਮੋ ਅਤੇ ਇੱਕ ਟਯੋਟਾ ਏਟੀਓਸ ਲਿਵਾ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ। ਲਗਪਗ 50 ਖੈਰ ਦੇ ਲੱਠੇ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜੋ ਇਸ ਸਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਜ਼ਬਤੀ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਹਰਿਆਣਾ ਅਧਾਰਿਤ ਗਰੋਹ ਨੇ ਗੁਆਂਢੀ ਰਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਕੜ ਲਿਜਾਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਖੈਰ ਦੇ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨੂੰ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੱਟਣ ਲਈ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਵਾਰ-ਵਾਰ ਬਰਾਮਦਗੀਆਂ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਕਿ ਸੰਗਠਿਤ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਪਾਰਕ ਲਾਭਾਂ ਲਈ ਰੋਪੜ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਪਹਾੜੀਆਂ ਦੇ ਖੈਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਜੰਗਲਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਖੈਰ ਦੀ ਲੱਕੜ ਕੱਥਾ ਕੱਢਣ ਲਈ ਬਹੁਤ ਕੀਮਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਨ ਉਦਯੋਗ, ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ ਅਤੇ ਰਵਾਇਤੀ ਦਵਾਈਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਵਰਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸਦੀ ਉੱਚ ਮਾਰਕੀਟ ਕੀਮਤ ਨੇ ਇਸ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼, ਹਰਿਆਣਾ ਅਤੇ ਉਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਲੱਕੜ ਦੇ ਤਸਕਰਾਂ ਲਈ ਮੁੱਖ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਤਾਜ਼ਾ ਜ਼ਬਤੀਆਂ ਇਸ ਸਾਲ ਦੇ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਜੰਗਲਾਤ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਜਾਂਚ ਦੇ ਪਿਛੋਕੜ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਈਆਂ ਹਨ। ਉਸ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ, ਯੂਪੀ ਦੇ ਜੰਗਲਾਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਲੱਕੜ ਦੇ ਡਿਪੂਆਂ ‘ਤੇ ਛਾਪੇਮਾਰੀ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਖੈਰ ਦੀ ਲੱਕੜ ਦੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਵਪਾਰ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਸ਼ੱਕੀਆਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ। ਜਾਂਚਕਰਤਾਵਾਂ ਨੇ ਉਦੋਂ ਉੱਤਰੀ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਯੂਨਿਟਾਂ ਤੱਕ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਗਏ ਲੱਕੜ ਨੂੰ ਲਿਜਾਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਸੰਗਠਿਤ ਸਪਲਾਈ ਲੜੀ ਵੱਲ ਇਸ਼ਾਰਾ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਡੀ.ਐਫ.ਓ. ਕੰਵਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜੰਗਲਾਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਅੰਤਰ-ਰਾਜੀ ਰੂਟਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਨਿਗਰਾਨੀ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਨੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਖੈਰ ਦੀ ਕਟਾਈ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਇਹ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਪ੍ਰਜਾਤੀ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਕਮੀ ਕਾਰਨ ਸ਼ਿਵਾਲਿਕ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਜੰਗਲੀ ਕਵਰ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ, ਮਿੱਟੀ ਦਾ ਕਟਆਉ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦਾ ਵਿਗੜਨਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।